Motocykl poleca:

Big Piston Fork

Poleć ten artykuł:

Nadchodzi era pod nazwą Big Piston Fork – widelców upside-down, w których nie mamy już do czynienia z klasycznym wkładem. Zdradzamy tajemnicę ich działania.
technika-big-piston-fork-zawieszenie-1024-01-main.jpg Zobacz całą galerię

Aby zbudować lekkie i ostre sprzęty, trzeba zastosować takie elementy i podzespoły, które potrafi ą o wiele więcej niż ich podstawowe zadanie. Dwa przykłady: 1. w nowoczesnych silnikach wałki wyrównoważające nie tylko redukują wibracje, ale dodatkowo napędzają pompę wodną i olejową; 2. dodatkowym zadaniem bloku silnika jest usztywnienie motocykla.

Widelec teleskopowy
...ma wiele zadań: przenosi siły skrętne, odpowiada za prowadzenie koła i za amortyzację. Ale widelcowi upside-down nie podskoczy: np. goleń, która do tej pory odpowiadała przede wszystkim za prowadzenie koła, w Big Piston Fork służy ponadto jako element tłumika hydraulicznego.



„Zaraz, zaraz! – krzykną inżynierowie. – Przecież to rozwiązanie znamy z lat 60. i 70.!”. Niby tak, ale nie do końca. Najważniejszy w tym rozwiązaniu jest tłok. Około pół wieku temu w japońskich widelcach teleskopowych pracował zwykły tłok, w którym były otwory o różnej średnicy. Gęsty olej musiał się przez nie przecisnąć. W ten sposób mieliśmy do czynienia z czymś w rodzaju kontrolowanego, ale niedającego się regulować tłumienia. W Big Piston Fork nad przepływem oleju czuwają specjalne płytki w tłoku.

Do tej pory określenie cartridge kojarzyło się z systemem tłumienia, w którym wkład jako osobny element w widelcu regulował stopień od- i dobicia (patrz zdjęcia poniżej). Aby umieścić ten element w goleni, która zazwyczaj ma niewielką średnicę, trzeba było użyć małych tłoków. Tłoki o średnicy ok. 20 mm oraz niewielka objętość oleju utrudniały precyzyjną pracę, zwłaszcza podczas nieznacznych ruchów sprężyny. W Big Piston Fork tłok o średnicy 39 mm z obustronnie zamontowanymi kompletami płytek jest w stanie precyzyjnie sterować przepływem oleju.



Kolejna zaleta Big Piston Fork: tłok pracuje w obu kierunkach, tak więc panuje nad tłumieniem dobicia (czerwone strzałki zdjęciu poniżej) podczas ściskania sprężyny oraz nad tłumieniem odbicia (zielone strzałki) podczas rozciągania. Oba rodzaje tłumienia można ustawić śrubkami w korkach teleskopów.

W tradycyjnym systemie tłok w cartridge’u reguluje tylko stopień odbicia (rozciąganie), podczas gdy drugi, znajdujący się na dnie cylindra, bierze na siebie tłumienie dobicia (ściskanie). Wymaga to zastosowania jednego regulatora na górze w korku (odbicie) oraz jednego u dołu widelca (dobicie).




Prace nie ustają
Czy można zatem uznać, że w tym miejscu oszczędza się na masie, a więc i na kosztach? Niby tak, ale znów nie do końca. Po rozebraniu nowego widelca Showa z Suzuki GSX-R 1000 nie widać, żeby komuś zależało na cięciu kosztów. Sporo drobnych elementów komplikuje ważący zaledwie 300 gramów system. Nie zmienia to faktu, że w Big Piston Fork jest wiele innych podzespołów, które można poprawić. Np. tarcie w tym widelcu jest o ok. 30% większe niż w tradycyjnym. Należy to tłumaczyć prawie dwukrotnie większą powierzchnią przylegania tłoka.

W każdym motocyklu odpowiednie działanie widelca teleskopowego jest bardzo ważną sprawą. Prace nad ich doskonaleniem nie ustają: lada moment można się spodziewać nowego systemu tłumienia, na przykład gazowego. Zapewne w przypadku MotoGP oraz seryjnych maszyn motocrossowych amortyzatory gazowe nie dadzą na siebie długo czekać. Ich najważniejsze zalety: stabilne tłumienie bez względu na temperaturę, większe możliwości regulacji, brak ryzyka pienienia się oleju, a co za tym idzie pogorszenia siły tłumienia.

Czyli w seryjnych widelcach przyszłości pojawi się jeszcze więcej śrubek do regulacji. Kto to wszystko ogarnie? Zarzut teoretycznie słuszny, ale tylko w teorii. Bo kto cieszy się ze 180 kucyków w silniku i prędkości maksymalnej 300 km/h, temu dodatkowe śrubki, dzięki którym będzie można coś wyregulować, na pewno nie będą czymś nie do zaakceptowania.

Tagi: Big Piston Fork

Oceń artykuł:

--

Motocykl OnlinePorady dla motocyklistów

Porady dla motocyklistów Porady dla motocyklistów Porady dla motocyklistów Porady dla motocyklistów
ZOBACZ RÓWNIEŻ Zamknij